Kriogenika i wodór · rozwiązanie: Fabrum
Elektrolizery bezmembranowe: wodór i tlen klasy medycznej bez PEM
Jak działa elektrolizer bezmembranowy (MFE): rozdział gazów kriogenicznie zamiast membrany, bez platynowców, woda pitna zamiast demineralizowanej, 25 lat życia stosu. Dane MFE220: 450 kg H2 i 3600 kg O2 na dobę z 1 MW, czystość do 99,999 %, kontener 40 stóp. Porównanie z PEM i alkalicznym.

Trzy drogi do wodoru z wody
Elektrolizer rozkłada wodę na wodór i tlen prądem stałym. Różnice między technologiami sprowadzają się do tego, jak oddziela się oba gazy i z czego zbudowany jest stos.
| PEM | Alkaliczny (AEL) | Bezmembranowy (MFE) | |
|---|---|---|---|
| Rozdział gazów | Membrana polimerowa | Diafragma w elektrolicie KOH | Brak; gazy powstają razem i są rozdzielane po stosie |
| Katalizatory | Platyna, iryd | Nikiel | Bez metali z grupy platynowców |
| Woda zasilająca | Demineralizowana, bardzo czysta | Demineralizowana | Pitna (50–300 mg/l), bez odrzutu z oczyszczania |
| Czystość wodoru | Do 99,999 % | 99,5–99,9 % | 99,57 %, z osuszaczem DeOxy do 99,999 % |
| Tlen | Odpad lub do odzysku | Odpad | Produkt o czystości do 99,8 % (klasa medyczna) |
| Żywotność stosu | 7–10 lat | 10–15 lat | 25 lat |
| Dynamika | Bardzo dobra | Ograniczona | Dobra |
| Recykling stosu | Trudny | Średni | Ponad 98 % materiałów |
Elektrolizer bezmembranowy nie jest lepszy we wszystkim: ma niższą gęstość prądu niż PEM, więc zajmuje więcej miejsca na megawat. Wygrywa tam, gdzie liczy się koszt, prostota, dostęp do wody i drugi produkt: tlen.
Jak działa elektrolizer bezmembranowy
- Woda z elektrolitem trafia do stosu, w którym na elektrodach powstaje mieszanina wodoru i tlenu.
- Mieszanina jest osuszana i schładzana; w opatentowanym układzie kriogenicznym tlen skrapla się (−183 °C), a wodór pozostaje gazem. Rozdział jest fizyczny, nie membranowy, dlatego nic się nie zużywa.
- Wodór trafia do sprężarki, magazynu lub skraplarki; tlen do zbiornika jako produkt klasy medycznej lub przemysłowej.
Rozdział kriogeniczny wymaga chłodu, a to jest obszar, w którym Fabrum ma własne kriochłodziarki.
Dane techniczne modułu MFE220
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Produkcja wodoru | do 450 kg/dobę |
| Produkcja tlenu | do 3600 kg/dobę |
| Czystość wodoru | 99,57 %, z opcjonalnym osuszaczem DeOxy do 99,999 % |
| Czystość tlenu | do 99,8 % |
| Ciśnienie robocze | do 34 bar |
| Zużycie wody | poniżej ok. 200 l/h, woda pitna 50–300 mg/l |
| Moc stosu | 1,0 MW, zasilanie 400–415 V, 50 Hz |
| Sprawność instalacji | poniżej 59 kWh/kg H2 |
| Zabudowa | kontener 40 stóp, 29,5 t |
| Temperatura pracy | od −10 do +35 °C (standard) |
| Sterowanie | PLC Siemens, Modbus/Ethernet |
| Przeglądy | co 6 i 12 miesięcy |
| Żywotność stosu | 25 lat (gwarancja z umową serwisową) |
Instalacje wielomegawatowe buduje się z kolejnych modułów.
Kiedy elektrolizer bezmembranowy ma sens
- Zakład potrzebuje tlenu: szpitale, oczyszczalnie ścieków (napowietrzanie), huty szkła, spawalnictwo, akwakultura. Tlen z PEM jest zwykle wyrzucany; tu jest produktem.
- Woda jest problemem: brak stacji demineralizacji, odległe lokalizacje, kopalnie.
- Horyzont 20+ lat: stos bez wymiany przez 25 lat zmienia rachunek całego projektu.
- Wodór ma być skraplany: elektrolizer, skraplarka i magazyn z jednej ręki, bez interfejsów między dostawcami.
Nasza odpowiedź: Fabrum
Fabrum dostarcza elektrolizery bezmembranowe w kontenerach jako część kompletnych instalacji: od wody i prądu, przez sprężanie lub skraplanie, po magazyn i stację tankowania. Dla polskich klientów Enerwis przygotowuje koncepcję z bilansem wodoru, tlenu, wody i energii oraz wstępną ocenę opłacalności z uwzględnieniem sprzedaży tlenu.
Co przygotować do zapytania
- zapotrzebowanie na wodór (kg/dobę), ciśnienie i czystość, forma (gaz, ciecz),
- czy jest odbiorca tlenu i jaki (klasa medyczna, przemysłowa), ile,
- dostępna moc i profil cen energii (ciągła, OZE, nadwyżki),
- woda: źródło, jakość, ilość,
- miejsce na kontenery i strefy zagrożenia wybuchem.
FAQ
Ile energii zużywa elektrolizer na kilogram wodoru? Elektrolizer bezmembranowy MFE220 poniżej 59 kWh/kg dla całej instalacji; PEM i alkaliczne 50–55 kWh/kg dla samego stosu, więcej dla instalacji. Różnicę w sprawności rekompensuje brak wymiany stosu i przychód z tlenu.
Czy elektrolizer może pracować na wodzie z sieci? Tak, bezmembranowy przyjmuje wodę pitną o mineralizacji 50–300 mg/l bez stacji demineralizacji i nie produkuje odrzutu.
Jakiej czystości wodoru potrzebują ogniwa paliwowe? Norma ISO 14687 dla ogniw w pojazdach wymaga 99,97 % z limitami zanieczyszczeń; elektrolizer z osuszaczem DeOxy daje do 99,999 %.
Czy 1 MW wystarczy dla floty autobusów? 450 kg wodoru na dobę to zużycie 15–20 autobusów miejskich. Większe floty obsługuje kilka modułów.
Czy wodór z elektrolizera można od razu skroplić? Tak, po osuszeniu i oczyszczeniu trafia do skraplarki; Fabrum łączy oba urządzenia w jednej instalacji. Patrz skraplanie wodoru i stacje tankowania.
Opublikowano 2026-10-15. Tekst: Enerwis sp. z o.o..
